Türkiye’nin Sorunu, Kayseri’nin de Büyük Sınavı: Liyakat
Kayseri, ticaretiyle, sanayisiyle, girişimci ruhuyla övünen bir şehir.
Çalışkan insanları, köklü kuruluşları, başarı hikâyeleri var.
Peki, bu şehirde başarılı olmak için gerçekten çalışmak yeterli mi?
Yoksa bazı kapıları açmak için doğru insanları tanımak mı gerekiyor?
Aslında bu soru yalnızca Kayseri’nin değil, Türkiye’nin yıllardır tartıştığı en önemli meselelerden biri: Liyakat.
Bugün iş dünyasında, medyada, kamu kurumlarında ve yönetim kademelerinde aynı soru karşımıza çıkıyor.
Bir göreve getirilirken neye bakılıyor?
Eğitime mi? Deneyime mi? Birikime mi? Başarıya mı?
Yoksa kimin kimi tanıdığına mı?
Üstelik mesele sadece kamu kurumlarıyla sınırlı değil. Özel sektörde de yöneticilik tercihlerinin hangi ölçütlere göre yapıldığı, kurum kültürünün en önemli göstergelerinden biri.
Bir kurumun gerçek değerleri, duvarlarına astığı vizyon ve misyon cümlelerinde değil, aldığı kararlarda ortaya çıkar.
EMEK Mİ KAZANIYOR, İLİŞKİLER Mİ?
Elbette gençlere fırsat verilmeli. Yeni fikirler, farklı bakış açıları ve gençlerin enerjisi her kurum için kıymetli.
Ancak fırsat eşitliği, yalnızca gençlere kapı açmak değil, o kapıdan kimin hangi yeterlilikle geçtiğini de adil biçimde değerlendirmektir.
Çünkü gençlik bir avantaj olabilir ama tanıdıklık bir yeterlilik belgesi değildir.
Aynı şekilde, yıllarca bir kurumda çalışmış olmak da tek başına yöneticiliği hak etmek anlamına gelmez.
Önemli olan, görevin gerektirdiği bilgiye, beceriye ve sorumluluğa sahip olmaktır.
Bir insanın yıllarca emek vererek kazandığı mesleki birikimle, kişisel ilişkiler sayesinde elde edilen fırsatlar aynı terazide tartılabilir mi?
İşte asıl mesele burada başlıyor.
KAYSERİ'NİN GÖRÜNMEYEN KAYBI
Kayseri gibi üretimiyle, ticaretiyle ve girişimciliğiyle büyümek isteyen bir şehirde liyakat yalnızca ahlaki bir tercih değil, ekonomik ve kurumsal bir zorunluluktur.
Bir fabrikada üretim süreçlerini yeterince bilmeyen bir yönetici düşünün. Yanlış planlama nedeniyle teslimatlar gecikiyor, maliyetler artıyor.
Bir şirkette finansal riskleri doğru değerlendiremeyen bir yönetici düşünün. Hatalı kararlar yalnızca şirketin bilançosunu değil, çalışanların geleceğini de etkiliyor.
Bir kurumda çalışanlarının emeğini görmeyen bir yönetici düşünün. Zamanla motivasyon düşüyor, yetenekli insanlar başka fırsatlara yöneliyor.
Bunlar belirli kurumlara yönelik iddialar değil, liyakatten uzak yönetim tercihlerinin doğurabileceği sonuçlar.
Çünkü yanlış yönetici tercihleri yalnızca bir koltuğu ilgilendirmez.
Bir kurumda adalet duygusu zayıflarsa, aidiyet duygusu da zayıflar.
Ve bunun bedelini yalnızca çalışanlar değil, kurumun kendisi de öder.
TANIDIK OLMAK AYRICALIK OLMAMALI
Kayseri'nin ticaret kültüründe güvenin ve güçlü insan ilişkilerinin önemli bir yeri var.
Birbirini tanımak, referans olmak, iş bağlantıları kurmak ticari hayatın doğal bir parçası.
Ancak referans başka, ayrıcalık başka.
Referans, bir insanın yetkinliğine ilişkin bilgi sunabilir. Ayrıcalık ise o yetkinliğin sorgulanmadan kabul edilmesi riskini doğurur.
Özellikle büyümek ve kurumsallaşmak isteyen işletmelerde kişisel ilişkilerin yanında objektif değerlendirme ölçütleri de bulunmalıdır.
Çünkü profesyonellik, kişilere göre değişen kararlarla değil, herkes için geçerli ilkelerle güçlenir.
Bir kurumun büyüklüğü yalnızca kaç kişiye iş verdiğiyle değil, o insanlara ne kadar adil davrandığıyla da ölçülür.
GENÇLER HANGİ MESAJI ALIYOR?
Bugün üniversitelerde binlerce genç eğitim görüyor. Diplomalar alıyor, yabancı dil öğreniyor, staj yapıyor, kendini geliştirmeye çalışıyor.
Peki, bu gençlere nasıl bir gelecek vaat ediyoruz?
Bilginin, çalışmanın ve başarının karşılık bulduğu bir gelecek mi?
Yoksa doğru çevreye sahip olmanın daha önemli görüldüğü bir düzen mi?
“Çalışırsam başarırım” mı diyecekler, yoksa “Birilerini tanırsam yükselirim” mi?
İşte bir şehrin geleceğini belirleyen asıl soru budur.
Çünkü fırsatların adil sunulmadığına ilişkin bir algı güçlenirse, gençlerin kurumlara ve çalışma hayatına duyduğu güven de zarar görebilir.
Kayseri'nin ihtiyacı, yetiştirdiği gençlerin bilgi ve yetenekleriyle kendilerine bir gelecek kurabileceklerine inandığı bir çalışma ortamıdır.
LİYAKAT SADECE DİPLOMA DEĞİLDİR
Diploma önemlidir ama tek başına yeterli değildir.
Tecrübe değerlidir ama tek başına bütün kapıları açmamalıdır.
Gerçek liyakat; bilgi, beceri, deneyim, çalışma disiplini, etik değerler ve sonuç üretebilme kapasitesinin birlikte değerlendirilmesidir.
Bir kişinin soyadı, ailesi ya da sosyal çevresi mesleki yeterliliğinin önüne geçmemelidir.
Ölçütler açık, kararlar gerekçelendirilebilir, fırsatlar adil olmalıdır.
Çünkü liyakat, birilerine ayrıcalık tanımak değil, herkese hak ettiği değerlendirme imkânını sunmaktır.
KAYSERİ'NİN GELECEĞİ İÇİN ASIL SORU
Kayseri'nin yeni yatırımlara, güçlü markalara, vizyon sahibi yöneticilere ihtiyacı var.
Ama hepsinden önce emeğin karşılık bulduğuna inanılan bir çalışma kültürüne ihtiyacı var.
Fabrikalar kurulabilir, yeni iş yerleri açılabilir, büyük projeler hayata geçirilebilir.
Ancak yetişmiş insan gücünü doğru değerlendiremeyen bir şehir, sahip olduğu potansiyelin tamamını kullanamaz.
Kayseri'nin asıl meselesi yalnızca daha fazla yatırım yapmak değil, mevcut insan kaynağının değerini de bilmektir.
Çünkü makamlar kişilere verilir ama o makamların sonuçlarını kurumlar ve toplum yaşar.
Ve şimdi Kayseri iş dünyasına, kurum yöneticilerine, karar vericilere bir soru:
Bu şehirde koltuklara gerçekten işi bilenler mi oturuyor, yoksa doğru kişileri tanıyanlar mı?
Belki de artık yalnızca kimin hangi koltukta oturduğunu değil, o koltuğu hangi yeterlilikle doldurduğunu konuşmanın zamanı gelmiştir.
Çünkü bir şehirde liyakat zayıflarsa, kaybedilen yalnızca birkaç fırsat değildir.
Emeğe duyulan saygı, adalete olan güven ve geleceğe ilişkin umut da zarar görür.
Unutmayalım: Tanıdıklar kapıları açabilir. Ama o kapının ardındaki sorumluluğu taşıyacak olan yine bilgi, birikim ve yetkinliktir.
Bir bakış, bir yorum...
Karar sizin.
Yorum Yazın